Çin’in son roket fırlatması başarısızlıkla sonuçlandı ve gökyüzünü istenmeyen bir havai fişek gösterisiyle aydınlattı.
Devlet kuruluşu China Aerospace Science and Technology Corporation (CASC), 10 Ağustos Pekin saatiyle 20:02’da ülkenin Hainan eyaletindeki Wenchang Uzay Fırlatma Merkezi’nden bir Long March 7A roketi fırlattı. Fırlatmanın yaklaşık 85. saniyesinde roket, henüz Dünya atmosferinde yükselirken devasa bir ateş topu ile duman ve enkaz bulutu oluşturarak patladı.
CASC olay hakkında henüz bir açıklama yapmadı ancak sosyal medyada paylaşılan videolar, roketin alevler içinde kaldığı anda izleyenlerin yaşadığı şoku gözler önüne seriyor. Bu görüntülere göre görevin, roketin ve taşıdığı yükün tamamen kaybedildiği tam bir başarısızlık olarak değerlendirilmesi neredeyse kesin.
Dünkü fırlatma, roketin 2020‘deki ilk uçuşundan bu yana gerçekleştirilen 18. Long March 7A göreviydi. İlk uçuş da roketin patlamasıyla sonuçlanmıştı. Çin, o dönemki kazanın nedenini birinci aşamanın ayrılmasından kısa süre sonra meydana gelen bir motor arızasına bağladı ama dünkü fırlatma o aşamaya kadar bile ulaşamadı.
Long March 7A’nın dört yan iticisi ve merkez aşaması, normalde kalkıştan üç dakikadan biraz kısa bir süre sonra gerçekleşen birinci aşama ayrılması sırasında tek bir grup hâlinde ayrılıyor. Yaşanan yeni kaza uçuşun henüz 85. saniyesinde meydana geldiği için roket, Dünya atmosferinden çıkmak amacıyla ana gövdenin ilk motor ateşlemesini sürdürüyordu.
Çin’in Long March 7 roket ailesinin bir varyantı olan 7A’nın yüksekliği 197 feet’in, yani 60 metrenin biraz üzerinde. Roket, Long March 7’nin ilk iki aşamasını, sıvı hidrojen ve sıvı oksijenle çalışan hidrolox üçüncü aşamayla birleştiriyor. Bu yapı, jeostasyoner transfer yörüngesine (GTO) 7 tona kadar yük taşımasına imkân veriyor.
China National Radio’ya göre fırlatma, Çin’in büyük olasılıkla GTO‘ya gitmesi planlanan bir haberleşme uydusu olan Zhongxing-4B uzay aracını taşıyordu. Çin’in Zhongxing uyduları telekomünikasyon ve geniş bant internet hizmetleri sağlıyor. Ayrıca bu uyduların Çin ordusuna da hizmet verdiği düşünülüyor.
Patlamanın, pazartesi akşamı yapılması planlanan Çin roketi Zhuque-3 kalkışı da dahil olmak üzere yaklaşan fırlatmalar üzerinde nasıl bir etki yaratacağı henüz netlik kazanmadı. Wenchang’dan 2.415 kilometreden fazla uzaklıkta bulunan Jiuquan Uydu Fırlatma Merkezi’nden kalkacak. Görev kapsamında ilk kademesinin fırlatma sonrasında iniş yapmasının denenmesi planlanıyor.
CASC, ana gövdesini 7A ile paylaşan standart Long March 7 roketini, yaklaşık sekiz ayda bir alçak Dünya yörüngesindeki Tiangong uzay istasyonuna kargo taşımak için fırlatma aracı olarak kullanıyor. Bu görevlerin en sonuncusu mayıs ayında gerçekleştirildi. Buna göre bir sonraki ikmal fırlatmasının Ocak 2027 civarında yapılması bekleniyor. Dünü patlamanın nedenine bağlı olarak Çin olayı araştırırken, bu görev ve diğer fırlatmalar gecikmelerle karşılaşabilir.
Kaynak: https://www.space.com/space-exploration/launches-spacecraft/chinese-rocket-explodes-less-than-90-seconds-after-liftoff
