OpenAI, Bloomberg News tarafından incelenen bir notta, Çinli rakibi DeepSeek’in yeni nesil R1 sohbet botunu eğitmek için ABD’li lider yapay zeka modellerinden sonuçlar çekmek amacıyla haksız ve giderek karmaşıklaşan yöntemler kullandığı konusunda ABD’li Kongre üyelerini uyardı.
Temsilciler Meclisi Çin Özel Komitesi’ne gönderilen notta OpenAI, DeepSeek’in “OpenAI ve diğer ABD’li öncü laboratuvarlar tarafından geliştirilen yeteneklerden bedavaya yararlanmaya yönelik devam eden çabaların” bir parçası olarak bilgi damıtma (distillation) tekniklerini kullandığını belirtti. Şirket, modellerinin çıktılarının kötüye kullanımına karşı savunmalarını atlatmak için tasarlanmış “yeni ve gizlenmiş yöntemler” tespit ettiğini ifade etti.
OpenAI, geçen yıl R1 modelinin piyasaya sürülmesinden kısa bir süre sonra, ortağı Microsoft Corp. ile birlikte DeepSeek’in verileri yetkisiz bir şekilde elde edip etmediğine dair bir inceleme başlatarak bu konudaki endişelerini özel olarak dile getirmeye başladı.
Bilgi damıtma, bir yapay zeka modelinin benzer yetenekler geliştirmek amacıyla eğitim için bir başkasının çıktısına dayanması anlamına geliyor.
Şirket, notunda kendi platformunda gözlemlediği faaliyetlere dayanarak, büyük ölçüde Çin ve zaman zaman Rusya ile bağlantılı olan damıtma işleminin, hizmet şartlarını ihlal eden kullanıcılara yönelik kısıtlama girişimlerine rağmen devam ettiğini ve daha kapsamlı hale geldiğini belirtti.
DeepSeek ve diğer birçok Çinli modelin aylık abonelik ücreti taşımaması, yapay zeka altyapısına milyarlarca dolar yatırım yapan ve premium hizmetleri için ücret alan OpenAI ve Anthropic PBC gibi Amerikan şirketleri için bir ticari tehdit oluşturabilir. Bu dengesizlik, ABD’nin yapay zeka alanındaki liderliğinin sarsılması riskini taşıyor.
OpenAI ayrıca, DeepSeek’in elde ettiği kazanımların yarattığı diğer ulusal güvenlik risklerine de dikkat çekti. Buna göre sohbet botu, Tayvan ve Tiananmen Meydanı gibi Çin hükümeti tarafından tartışmalı görülen konularda sonuçları sansürledi. OpenAI, yetenekler damıtma yoluyla kopyalandığında güvenlik önlemlerinin genellikle devre dışı kaldığını, böylelikle biyoloji veya kimya gibi yüksek riskli alanlarda modellerin daha yaygın şekilde kötüye kullanılmasına olanak tanındığını belirtti.
Temsilciler Meclisi Çin Komitesi’ne başkanlık eden Cumhuriyetçi John Moolenaar, Perşembe günü yaptığı açıklamada, Çin Komünist Partisi’ne (ÇKP) atıfta bulunarak bunun “ÇKP’nin çal, kopyala ve yok et stratejisinin bir parçası” olduğunu söyledi. Moolenaar, “Çinli şirketler, tıpkı DeepSeek’i inşa etmek için OpenAI’dan kopyaladıkları gibi, kendi avantajları için Amerikan YZ modellerini damıtmaya ve istismar etmeye devam edecekler.” dedi.
OpenAI nota dair yorum yapmayı reddetti. Washington’daki Çin Büyükelçiliği ve DeepSeek sözcüleri de yorum taleplerine henüz yanıt vermedi.
Şirketin komiteye gönderdiği not, damıtmayı engelleme çabalarının sorunu ortadan kaldırmada başarısız olduğunu gösteriyor. Şirket, dahili incelemelerin DeepSeek çalışanlarıyla ilişkili hesapların, kaynaklarını gizlemek için modellere üçüncü taraf yönlendiriciler üzerinden erişerek mevcut korumaları aşmaya çalıştığını gösterdiğini ifade etti. OpenAI, DeepSeek çalışanlarının ayrıca ABD’li yapay zeka modellerine erişmek ve çıktıları “programatik yollarla” elde etmek için kod geliştirdiğini de ifade etti ve kontrolleri atlatmak için tasarlanmış “OpenAI hizmetlerinin yetkisiz satıcı ağlarına” işaret etti.
Beyaz Saray yapay zeka Sorumlusu David Sacks, geçen yıl Fox News’e verdiği demeçte Çin’in damıtma taktikleri konusunda uyarıda bulunarak, DeepSeek’in eski çiplerden “daha fazla verim aldığını” söylemiş ve “DeepSeek’in burada yaptığı şeyin OpenAI modellerinden bilgi damıtmak olduğuna dair somut kanıtlar” olduğunu belirtmişti.
OpenAI’ın uyarısı, Washington’da gelişmiş yapay zeka çiplerine erişimin DeepSeek’in ilerlemesini hızlandırabileceğine dair endişelerin sürdüğü bir dönemde geldi. Geçen yılın sonunda Başkan Donald Trump, çip kısıtlamalarını gevşeterek Nvidia’nın lider Blackwell sürümlerinin yaklaşık 18 ay gerisinde kalan H200 işlemcilerini satmasına izin verdi.
R1’in piyasaya sürülmesinden bu yana DeepSeek, rakipleri bir dizi yeni model yayımlamasına rağmen yalnızca küçük güncellemeler yaptı. Bloomberg, DeepSeek’in OpenAI ve diğer rakiplerle rekabet etmek için ajan tabanlı bir model geliştirdiğini ve bunu 2025 sonlarında piyasaya sürmeyi umduğunu bildirdi.
R1’in çıkışından kısa bir süre sonra ABD makamları, DeepSeek’in Singapur üzerinden çip satın alarak ihracat kontrollerini ihlal edip etmediğine dair inceleme başlattı. Komite tarafından elde edilen kayıtlar, Nvidia Corp.’un DeepSeek’e R1 modelini geliştirmesi ve ortak tasarlaması için teknik destek sağladığını gösteriyor.
DeepSeek-V3 temel modelinin tam eğitimi için sadece 2,8 milyon H800 GPU saati gerekti. Bu işlemcilerin 2023 yılında, satışları durduran bir kural gelene kadar birkaç ay boyunca Çin’e satışına izin verilmişti.
Daha önce ihracat kontrolü gözetimine sahip bir panele liderlik eden Cumhuriyetçi Temsilci Michael McCaul, H200 kararı sonrası geçen yıl yaptığı açıklamada, “DeepSeek, ÇKP’ye gelişmiş yarı iletken çipler satmanın tehlikeleri konusunda bir uyarı olmalıydı. Çin, daha az güçlü Nvidia çiplerini kullanarak gezegendeki en gelişmiş açık kaynaklı modelleri geliştirdi.” dedi. McCaul, “H200 çipleri gibi daha gelişmiş donanımlarla neler yapabileceklerini düşünmek bile beni ürpertiyor.” diye ekledi.
Kaynak: https://www.ndtv.com/world-news/openai-says-chinese-rival-deepseek-distilled-us-ai-models-to-gain-an-edge-11002399/amp/1
