Demokratlar, perşembe günü Trump yönetiminin Nvidia’nın Çin’e çip satışlarını nasıl ele aldığını araştırmak üzere bir soruşturma başlattı. Aynı günün erken saatlerinde Nvidia CEO’su Jensen Huang istifa etti. Huang ayrıca Cumhuriyetçilerin öncülüğündeki farklı Kongre komiteleri önünde ifade vermeyi kabul etti.
Huang, Çin casusu olmakla suçlanan bir kadınla evlilik dışı ilişki yaşadığını itiraf etmesinin ardından kurucusu olduğu şirketten uzaklaştırıldı. (O zamandan bu yana Nvidia çalışanlarıyla başka ilişkiler yaşamakla da suçlandı.)
Çin casusu olduğu iddia edilen Alice Huang, ABD’li yetkililerin gelişmiş Nvidia çiplerinin Çin’e yönlendirilmesine yardımcı olduğundan şüphelendiği Singapur merkezli bir şirket olan Nvidia müşterisi Megaspeed’in yöneticisiydi. Demokratların soruşturmasına, ABD Temsilciler Meclisi Vergi ve Gelirler Komitesi’nin en üst düzey Demokrat üyesi Richard Neal (Massachusetts) ile Senato Finans Komitesi’nin en üst düzey Demokrat üyesi Ron Wyden (Oregon) öncülük ediyor. Demokratlar azınlıkta oldukları için soru sorabiliyor ancak yanıt verilmesini zorunlu kılamıyorlar.
İki siyasetçi, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick’e gönderdikleri son derece sert mektupta, şüpheli ve iddialarına göre yasa dışı buldukları bir düzenlemeye ilişkin kayıtların korunmasını talep etti.
Mektupta, “Düzen şu şekilde işliyordu.” denilerek süreç anlatıldı. Başkan Donald Trump, Tayvan’da üretilen Nvidia H200 çiplerinin önce ABD’ye gönderilmesi şartıyla Çin’e satılmasını kabul etti. Mektuba göre Trump, çipler ABD’ye ulaştığında bir gümrük vergisi uyguladı. Bu uygulamayla, “anayasaya aykırı görünen bir ihracat vergisi sistemi aracılığıyla Nvidia’nın Çin’e satışlarından fiilen pay alındığı” öne sürüldü. Ardından Lutnick yönetimindeki Ticaret Bakanlığı ihracat lisansı verdi.
Aslında Trump ile Nvidia arasındaki gelir paylaşımı anlaşması kamuoyuna açıklanmıştı. Associated Press’in (AP) o dönemde bildirdiğine göre Nvidia ve AMD, Ağustos 2025’te ihracat lisanslarını güvence altına almak amacıyla yaptıkları anlaşma kapsamında Çin’e çip satışlarından elde ettikleri gelirin %15’ini ABD hükümetiyle paylaşmayı kabul etmişti.
Mektupta, ABD istihbaratının Alice Huang hakkındaki şüphelerini ve Jensen Huang ile ilişkisini Lutnick’e bildirdiğine dair haberlere rağmen, Lutnick’in Megaspeed’in çip satın almasına neden izin vermeye devam ettiği sorgulanıyor. Ayriyeten Ticaret Bakanlığının, “bildirdikleri adreslerde fiziksel varlığı bulunmayan” diğer Asyalı şirketlerin Nvidia çiplerini satın almasına neden onay verdiği de sorgulanıyor. Dolayısıyla soruşturmanın odağında yalnızca Nvidia ve Huang değil, Trump yönetimi de bulunuyor.
Mektup, Nvidia’nın Trump’ın projelerine yaptığı bağışların nasıl bir rol oynadığını da sorguluyor. İhracat anlaşmasının Trump’ın, casus olduğu iddia edilen biriyle birlikte olması nedeniyle “Bay Huang’ın açık verdiği konumunu” öğrenmesinin ve Nvidia’nın balo salonu dahil Trump’ın projelerine 26 milyon dolar bağış yapmasının ardından onaylandığına dikkat çekiliyor; Trump’ın Nvidia’dan bağış elde etmek için bu ilişkiye dair bilgisini kullanıp kullanmadığı soruluyor gibi görünüyor.
İlginç bir şekilde, pazar günü yayınlanan “60 Minutes” röportajında Başkan Trump, kendisinin ve ekibinin ismini vermediği bir YZ yöneticisini hapisle nasıl tehdit ettiğinden ve bunun ardından yöneticinin “tamamen değiştiğinden” bahsetti.
Nvidia’nın Çin satışlarına ve Trump ile olan ilişkilerine yönelik bu Kongre soruşturması, casusluk iddiası içeren ilişki haberlerinin ortaya çıkmasından bu yana şu ana kadarki ikinci soruşturma. Cumhuriyetçilerin öncülük ettiği diğer soruşturmada Temsilciler Meclisi Çin Komünist Partisi Özel Komitesi, Dış İlişkiler Komitesi ve İstihbarat Komitesi’nin liderleri var. Bu grup, Huang’ın kapalı bir oturumda ifade vermesini talep etti. Huang’ın gönüllü olarak kabul etmemesi halinde Kongre celbi çıkararak ifade vermesini zorunlu kılacaklarını bildirmişlerdi. Huang ise perşembe günü, istifasının ardından ifade vermeyi kabul etti.
Kaynak: https://techcrunch.com/2026/11/12/democrats-launch-nvidia-investigation-write-scathing-letter-on-huangs-scheme-with-trump/
