Amazon, Facebook’un ana şirketi olan Meta’dan e-ticaret sitesini otonom alışveriş deneyiminden gönüllü olarak çıkarmasını talep etti ancak olumsuz yanıt alınca, Meta’nın yeni kişisel YZ asistanı Muse’un müşteriler adına Amazon.com üzerinden alışveriş yapmasını engellediğini duyurdu.
Amazon’a göre sorun, bu duruma hiçbir zaman onay verilmemiş olması. Meta, Muse’un Amazon mağazasına erişeceğini bildirmedi; asistan gezinirken kimliğini gizli tutuyor ve müşteri bilgilerini kaydedip saklıyor. Şirket, bu durumun gizlilik ve güvenlik riskleri oluşturduğunu söylüyor.
Pazar gecesi itibarıyla Amazon üzerinden Muse ile alışveriş yapmaya çalışan kullanıcılar şu uyarı penceresiyle karşılaştı: “Yetkisiz bir YZ asistanının erişime devam etmesi, müşterilerimizin kabul ettiği Amazon Kullanım Koşulları’nı ihlal etmektedir.”
Bir Amazon sözcüsü yaptığı açıklamada, “Başka işletmelerdeki müşteriler adına satın alma işlemi gerçekleştirme teklifinde bulunan üçüncü taraf uygulamaların açık bir şekilde çalışması ve hizmet sağlayıcıların katılıp katılmama kararlarına saygı duyması gerektiği son derece açık.” ifadelerini kullandı.
Şirket daha önce yaptığı açıklamada Muse’un “kişilerin şifrelerini veya ödeme yöntemlerini görmediğini” ve paylaşılan kimlik bilgilerinin “kullanıcıların tarayıcıya kendilerinin yazdığı şifreler de dahil olmak üzere Muse’un bunları görmeden kullanabilmesi için güvenli bir depolama alanına aktarıldığını” ifade etmişti.
İş Ortakları
İki teknoloji devi arasındaki bu anlaşmazlık özellikle dikkat çekici çünkü iki şirket halihazırda birlikte çalışıyor: Amazon ürünleri 2023’ten beri Facebook ve Instagram üzerinden satın alınabiliyor. Ayrıca Meta, Nisan ayında otonom YZ iş yüklerini Amazon’un Graviton çiplerinde çalıştırmak üzere milyarlarca dolarlık bir anlaşma imzaladı.
Yaşananlar, YZ asistanları tüketiciler adına ürün satın aldığında online alışveriş deneyimini ve müşteri ilişkilerini kimin kontrol edeceği konusundaki geniş çaplı tartışmanın bir parçası.
Amazon son bir yıldır dışarıdan gelen asistanları sitesinden uzak tutmaya çalışıyor. Hatta Comet tarayıcısı nedeniyle Perplexity’ye dava açtı; Google ve OpenAI’ın alışveriş asistanlarını engelleme yoluna gitti.
Amazon, konuyla ilgili olarak Meta ile doğrudan görüşme halinde olduğunu açıkladı. Yasal işlem başlatmayı değerlendirip değerlendirmeyeceği sorulduğunda ise yorum yapmaktan kaçındı.
Finansal riskler Amazon için oldukça yüksek. Şirket ana e-ticaret sitesini işletmenin yanı sıra, geçen yıl reklam gelirlerinden 68 milyar dolardan fazla kazanç elde etti. Bu iş modeli, kullanıcıların sayfaları ziyaret etmesine ve sponsorlu ürünleri görmesine dayanıyor.
Güvenlik Boyutu
Amazon, müşterinin talep etmesi durumunda Muse’un hesap sayfalarına ve sipariş geçmişine erişebildiğini belirtiyor. Asistan kimliğini açıklamadığı için bu durum, yetkilendirilmemiş bir üçüncü tarafın Amazon’un bilgisi veya onayı olmadan müşteri hesaplarında gezinmesi, işlemleri yürütmesi ve hassas verileri işlemesi anlamına geliyor.
Amazon, şeffaf şekilde çalışan asistanların müşteri deneyiminin güvenli ve güvenilir kalmasına yardımcı olduğunu, müşteri adına satın alma yapan diğer hizmetlerin genellikle satıcının onayıyla hareket ettiğini söyledi. Şirket buna örnek olarak yemek teslimat uygulamaları ile restoran ilişkisini ve online seyahat acenteleri ile havayolu şirketleri arasındaki anlaşmaları gösterdi.
Amazon sözcüsü açıklamada, “Muse gibi otonom üçüncü taraf uygulamalar da aynı yükümlülüklere sahip. Bu nedenle Meta’dan Amazon’u bu deneyimden çıkarmasını talep ettik.” dedi.
Yasal Hamleler
Amazon, mart ayında Perplexity’ye karşı geçici tedbir kararı aldı fakat 4 Ağustos’ta bu kararı kaybetti. Dokuzuncu Temyiz Mahkemesi, federal bilgisayar korsanlığı karşıtı yasa kapsamında Amazon’un bilgisayarlarına erişen tarafın YZ şirketi değil, kullanıcı olduğuna hükmetti.
Mahkeme, 10 Eylül’de Amazon’un kararın yeniden incelenmesi yönündeki başvurusunu reddetti. Bununla birlikte karar, Amazon için bir kapı açık bıraktı: sözleşmelere ve hizmet koşullarına dayalı talepler. Muse kullanıcılarının karşılaştığı yeni mesaj kimseyi sistemleri hacklemekle suçlamıyor; doğrudan Amazon Kullanım Koşulları’na atıfta bulunuyor.
Muse Nasıl Çalışıyor?
Meta, Muse’u 8 Eylül’de tek seferlik soruları yanıtlamak yerine e-posta, takvim, ödemeler, yeme-içme ve alışveriş gibi hizmetlere bağlanarak çok adımlı görevleri yerine getiren kişisel bir asistan olarak erişime açtı.
Ücretsiz sunulan asistanın ücretli abonelik seçenekleri de bulunuyor. Uygulama iOS, Android, muse.ai ve WhatsApp üzerinden kullanılabiliyor.
Meta, asistanın kendi tarayıcısına sahip güvenli bir sanal makinede çalıştığını, e-posta göndermek veya satın alma yapmak gibi hassas işlemlerden önce kullanıcıya danıştığını belirtiyor. Sentinel adında ayrı bir denetim asistanının, Muse’un internete gönderdiği her şeyi onaylaması gerekiyor.
Muse’un tanıtım materyalleri, şu anda anlaşmazlığın merkezinde yer alan mekanizmayı da açıklıyor: Bir hizmetin herkese açık bir API’si varsa Muse, kullanıcının sağladığı giriş bilgileriyle buna bağlanabiliyor. Hiç API yoksa Meta’ya göre ajan, “hizmeti sizin kullanacağınız şekilde bir tarayıcı üzerinden kullanabiliyor.”
Muse kısa sürede ilgi gördü. Kullanıma sunulmasından bir hafta sonra Apple’ın ABD App Store’unda ChatGPT’yi geçerek ücretsiz uygulamalar arasında 1 numaraya yükseldi. İlk kullanıcılar Muse’un bir otomobil sigortası poliçesini değiştirdiğini, ödeme aşamasında indirim kodları bulduğunu ve çevrim içi market sepeti hazırladığını anlattı.
Amazon ise Alexa for Shopping’i mayıs ayında kullanıma sundu. Bu YZ ajanı ürünleri araştırıyor ve öneriler sunuyor. Amazon’un kendi ajan tabanlı alışveriş özelliği Buy for Me de harici markaların sitelerinde ürün buluyor ama şirket, Buy for Me’nin kendisini tanıttığını ve markalara sistemden çıkma seçeneği sunduğunu özellikle vurguluyor.
Kaynak: https://www.geekwire.com/2026/amazon-blocks-metas-muse-ai-assistant-in-new-standoff-over-agentic-shopping/
