Konuya yakın üç kaynağa göre Çinli YZ şirketleri, ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın CEO’su Jensen Huang’ın karıştığı skandalın, Washington yönetimini gelişmiş işlemcilere uzaktan erişim konusunda daha sıkı kısıtlamalar getirmeye yöneltebileceğinden endişe ediyor. Bu nedenle şirketler, Çin dışındaki Nvidia çipleriyle çalışan bilgi işlem kapasitesini kiralamak için harekete geçti.
Kritik sektördeki ABD hakimiyetini korumak isteyen Washington, Nvidia’nın en gelişmiş YZ çiplerinin Çin’e ihracatını kısıtlıyor. Ancak Çinli şirketler, yurt dışındaki veri merkezlerinden bilgi işlem gücü kiralayarak bu tür işlemcilere uzaktan erişebiliyor.
Kiralık kapasiteyi güvence altına almaya yönelik bu son hamle, Çinli teknoloji şirketleri arasında ABD ihracat kontrollerindeki bu boşluğun artık kapatılabileceğine dair artan endişeye işaret ediyor.
Kaynaklara göre Çin’in büyük bulut hizmeti sağlayıcılarından biri, yurt dışındaki Nvidia çip kapasitesini önceden güvence altına alıp almamayı şirket içinde değerlendirdi. Bazı şirketler ise kapasite rezervasyonu yapmak için veri merkezi işletmecileriyle iletişime geçti. Konunun hassasiyeti nedeniyle kaynaklar, kimliklerinin ve söz konusu bulut hizmeti sağlayıcısının adının açıklanmasını istemedi.
Söz konusu kişilerden ikisi, daha küçük YZ laboratuvarlarının da Güneydoğu Asya’daki büyük kiralık bilgi işlem gücü sağlayıcılarına başvurmak dahil benzer adımları değerlendirdiğini belirtti.
Aynı kişilerin aktardığına göre şirketler, Huang etrafındaki tartışmaların Ticaret Bakanlığına kısıtlı teknolojilere yönelik uzaktan ve bulut tabanlı erişimi düzenleme yetkisi verecek ABD yasa tasarısı Remote Access Security Act’e (RASA) siyasi ivme kazandırabileceğinden korkuyor. Temsilciler Meclisi tasarıyı Ocak ayında 369’a karşı 22 oyla kabul etti ve tasarı şu an Senatonun değerlendirmesini bekliyor.
Gelişmiş Nvidia işlemcileri, sohbet botlarının ve diğer üretken YZ ürünlerinin arkasındaki büyük YZ modellerini eğitmek ve çalıştırmak için kullanılıyor. Yurt dışı bulut erişiminin kısıtlanması, Çinli geliştiricilerin çipleri doğrudan ithal etmeden üst düzey bilgi işlem gücüne ulaşmasını zorlaştıracak.
Çin Adına Casusluk İddiaları ABD’nin İncelemesini Artırdı
Nvidia CEO’su Jensen Huang, pazar günü eşini aldattığını açıkladı. New York Times, bu kadının Singapur merkezli bulut bilişim şirketi Megaspeed‘in eski yöneticisi Alice Huang olduğunu ve ABD’li yetkililerin onun bir Çin istihbarat unsuru olduğu sonucuna vardığını yazdı. Jensen ve Alice Huang arasında bir akrabalık yok.
Megaspeed, Çinli müşterilerin ABD ihracat kontrollerine tabi gelişmiş Nvidia çiplerini edinmesine yardımcı olduğu şüpheleri nedeniyle ABD’li yetkililerin incelemesiyle karşı karşıya kaldı. Şirket, çipleri yasa dışı yollarla Çin’e yönlendirdiğini reddetti.
Megaspeed perşembe günü yaptığı açıklamada, ABD Ticaret Bakanlığı Sanayi ve Güvenlik Bürosunun denetimleriyle iş birliği yaptığını, grafik işlem birimlerinin kapsamlı bir envanterini çıkarmak ve ihracat kontrolü uyum uygulamalarını bağımsız olarak doğrulamak için önde gelen bir ABD hukuk firmasıyla anlaştığını bildirdi.
Şirket, hükümet incelemesini memnuniyetle karşıladığını ve ABD ihracat kontrolü yasalarına uymaya kararlı olduğunu belirtti.
Huang hakkındaki tartışmaların ABD’nin gelişmiş çiplere erişim kısıtlamalarını sıkılaştırabileceğine yönelik endişeler, Çinli YZ şirketlerinin hisselerinin perşembe günü Hong Kong’da sert düşmesine yol açtı. Alibaba hisseleri %7,1’e kadar gerilerken, YZ modeli geliştiricileri Z.AI ve MiniMax hisseleri de en az %7 değer kaybetti.
Konuya aşina iki kişiye göre Alice Huang’ın, aralarında Tencent ve Alibaba’nın da bulunduğu önde gelen birçok Çinli teknoloji şirketiyle ticari ilişkileri ve yatırım bağları vardı.
Tencent, bilgi işlem tedariki, kiralaması ve operasyonlarının ihracat kontrolleri dahil yürürlükteki yasa ve düzenlemelere uygun olduğunu açıkladı ve “Bu haberlerde atıfta bulunulan iddia edilmiş yasa dışı faaliyetler hakkında hiçbir bilgimiz ve bu faaliyetlere dahil olmamız söz konusu olmadığı gibi, bahsi geçen kişilerle herhangi bir ticari ilişkimiz veya yatırım bağımız da bulunmuyor.” dedi.
Kaçakçılık Baskını Korkusuyla Gri Piyasa Alımları Hızla Artıyor
Konuya aşina iki kişi, daha sıkı denetim ihtimalinin Çin’in gri piyasasında kısıtlı Nvidia YZ çiplerine olan talebi de körüklediğini, bu durumun tüccarları ve aracıları bu işlemcileri stoklamaya yönelttiğini söyledi.
Bu kişiler, alıcıların, tartışmaların Çin’e gelişmiş çip ve YZ sunucusu kaçakçılığına yönelik daha geniş çaplı bir ABD baskınını tetikleyebileceğinden endişe ettiğini aktardı.
Tedarik kayıtlarına göre, Çin Halk Kurtuluş Ordusu ile derin bağları bulunan bir Çin üniversitesi, ABD ihracat kara listesinde yer almasına rağmen geçen ay güçlü H200 YZ çiplerini satın aldı. Bu durum, Washington’ın Çin’in gelişmiş teknolojiye erişimini kısıtlama çabalarındaki boşlukları gözler önüne seriyor.
ABD’li savcılar mart ayında, Super Micro Computer kurucu ortağı Yih-Shyan “Wally” Liaw ve diğer iki kişiyi, Güneydoğu Asya merkezli bir şirket aracılığıyla Nvidia çipleri içeren sunucuları Çin’e yönlendirmek için komplo kurmakla suçladı.
Savcılar, söz konusu şirketin 2024 ve 2025 yılları arasında yaklaşık 2,5 milyar dolarlık sunucu satın aldığını ve bunun önemli bir kısmının Çin’e yönlendirildiğini belirtti. Sanıklar henüz hüküm giymedi.
Kaynak: https://www.reuters.com/world/china/chinese-ai-firms-rush-secure-nvidia-chip-capacity-spy-scandal-stirs-fear-us-2026-11-12/
