Utah, her bir reçetenin önceden bir doktor tarafından onaylanmasına gerek kalmadan akne için ilk reçeteleri yazabilecek bir sağlık sisteminin kullanıma başlamasına onay verdi. Bu adım, ABD’de otonom tıbbi karar alma sürecinin önemli bir testi niteliğinde.
New York merkezli sağlık teknolojisi şirketi Nolla Health tarafından geliştirilen sistem, doktor onaylı sınırlı sayıdaki seçenek arasından tedavi seçmek için hasta bilgilerini ve yüz taramalarını kullanıyor. Şirketin açıklamasına göre sistem kendi tedavi planlarını oluşturamıyor ve bir tedaviyi güvenle seçemediği durumlarda vakayı lisanslı bir doktora devretmek zorunda.
Otonomi kademeli olarak devreye alınacak. İlk 100 hasta için her reçeteyi bir doktor onaylayacak. İlk 500 hastayı kapsayan bir sonraki aşamada sistem reçeteleri otonom olarak yazacak, ardından bir doktor bu reçeteleri her gün sonradan inceleyecek. Üçüncü aşamada ise doktorlar haftada bir kez örnek reçeteleri geriye dönük olarak denetleyecek.
Pilot uygulama, Nolla Derm uygulaması üzerinden Utah’ta ikamet eden 18 yaş ve üzeri bireylerin kullanımına sunuluyor. Hastalar, sistem ciltlerini değerlendirip bir akne tedavisi seçmeden önce 10 ile 15 dakikalık bir anketi dolduruyor ve yüz taraması yaptırıyor. Nolla, sürecin dakikalar içinde bir tedavi planı ve reçete üretebildiğini belirtiyor.
Reçete Yazma Otonomisi Kademeli Olarak Genişliyor
Program, eyaletin yeni YZ uygulamalarını test etmeye yönelik düzenleme çerçevesi kapsamında Utah Yapay Zeka Politikaları Ofisi (Office of Artificial Intelligence Policy) ile birlikte geliştirildi. Utah’taki düzenleyici kurumlar, bu uygulamayı akneleri değerlendirebilen ve önceden insan incelemesi olmadan yeni reçeteler yazabilen bir teknolojiyi değerlendirmeye dönük kontrollü bir pilot çalışma olarak tanımlıyor.
Geleneksel uzaktan sağlık (telesağlık) hizmetlerinden ayrılan bu fark oldukça önemli. Birçok dijital sağlık hizmeti belirtileri toplamak veya klinisyenlere yardımcı olmak için yazılım kullanıyor ancak reçete kararını nihayetinde bir tıp uzmanı veriyor. Nolla’nın sistemi ise önceden belirlenmiş sınırlar dahilinde bu kararı kendisi verecek şekilde tasarlandı.
Teknoloji, hastanın başvuru sırasında verdiği yapılandırılmış bilgileri yüz görüntülerinin analiziyle birleştiriyor. Nolla, sağlık platformunun görüntüler ve diğer hasta verilerindeki örüntüleri belirleyebilen vision transformer modelleri dahil çok modlu makine öğrenmesi sistemleri kullandığını söylüyor. Şirket, daha geniş kapsamlı sistemlerinin 3 milyondan fazla etiketlenmiş klinik vaka üzerinde eğitildiğini belirtiyor.
Ancak akne pilot uygulaması için sistem tüm reçeteli ilaçlar arasında özgürce seçim yapamıyor. Yalnızca doktor onaylı topikal (harici) tedavilerden oluşan kısa bir liste ve önceden tanımlanmış tedavi süreçleriyle sınırlandırılmış durumda.
Nolla Health Baş Tıbbi Danışmanı Dr. Zaid Fadul, “YZ doğaçlama yapamaz. Yalnızca doktor onaylı topikal tedavilerden oluşan kısa bir listeden seçim yapabilir” diyor ve ekliyor: “Bir hasta bu sınırların dışına çıktığı anda sistem durur ve hastayı bir doktora devreder.”
Doktorlar Otomatik Kararları Denetliyor
Nolla, lisanslı klinisyenlerin gerçek dünya vakalarının %96’sından fazlasında sistemin tedavi önerilerine katıldığını belirtiyor ve görüş ayrılıklarının kökten farklı tedavilerden ziyade topikal bir ilacın dozajını değiştirmek gibi ayarlamalardan ibaret olduğunu ifade ediyor. Bu performans oranı Nolla tarafından sağlandı ve duyuruda bağımsız olarak doğrulanmadı.
Reçeteyi aldıktan sonra hastalar adrese teslimat veya eczaneden teslim alma seçeneklerini tercih edebiliyor. Uygulama ayrıca değişimleri takip etmek için günlük cilt taramalarını kullanıyor. Tedavi planları ise hastanın verdiği yanıta göre aylık olarak gözden geçiriliyor. Hastalar ek desteğe ihtiyaç duyduklarında doğrudan lisanslı bir doktorla iletişime geçebiliyor.
Utah pilot uygulaması kapsamında hizmetin aylık ücreti 4,99 dolardan başlıyor. Nolla, dermatoloji uygulamasının 44 eyalette 175.000’den fazla indirildiğini aktarıyor fakat otonom ilk reçete yazma yetkisi şu an için yalnızca Utah’taki uygun yetişkinlerle sınırlı.
Kaynak: https://interestingengineering.com/ai-robotics/utah-autonomous-acne-prescriptions
