Çin, kömür madenciliği geçmişinin getirdiği devasa çevresel yükümlülükleri, yeni nesil altyapı projeleri için hammaddeye dönüştürüyor.
Çin’in önde gelen kömür bölgesi Shanxi‘nin güneydoğusundaki Gaoping ilçesinde, yeni ve devasa bir geri dönüşüm tesisi sessiz sedasız faaliyete başladı. Bu tesis, atıkları yüksek değerli endüstriyel malzemelere ve yapı malzemelerine dönüştürüyor.
Aktarılan bilgilere göre, tesisin günlük üretimi standart bir taş ocağı işletmesini andırıyor: Ülkenin bitmek bilmeyen beton ihtiyacını karşılamaya yönelik 1.000 ton kum, çakıl ve pişirilmemiş tuğla.
Ancak bu inşaat malzemeleri bir nehir yatağından veya bir dağ taş ocağından çıkarılmadı. Bu malzeme; kömürün madenden çıkarılması ve yıkanmasının ardından geriye kalan ultra sert, toksik bir atık olan kömür madeni kaya atığından elde edildi.
Özel Tesis
Çin’in elindeki kömür madeni kaya atığı miktarının yaklaşık 7 milyar ton olduğu tahmin ediliyor. Kontrol altına alınmadığında bu kömür atığı; su kirliliğine, havada uçuşan toz kirliliğine ve kendiliğinden çıkan yangınlara rutin olarak sebebiyet veriyor.
Bu devasa kaya dağının yüzde 60’ından daha azı yeniden kullanılabiliyordu. Geri kalanı ise kaynağa bağımlı şehirlerin üzerinde kalıcı bir ekolojik yük olarak bırakılıyordu. Şimdiyse teknoloji, bu çetin cevizi kırarak atığı endüstriyel bir kaynağa dönüştürüyor.
South China Morning Post (SCMP), Gaoping‘deki tesisin, gelen atıkları X-ışını ayrıştırma ekipmanı kullanarak sınıflandıran otomasyon sistemlerinden oluştuğunu bildirdi. Buradan geçen malzeme kırma, eleme ve yabancı maddelerden arındırma işlemlerine tabi tutuluyor. Sonuçta, yüksek emisyonlu fırınlama sürecini tamamen devre dışı bırakan çevre dostu fırınlanmamış tuğla ve yapay agrega üretimi sağlanıyor.
Yerel yetkililer, kullanım alanlarının basit yol yapımlarının çok ötesine geçtiğini belirtiyor. Rafine edilmiş atıklar; seramiklerde ve hatta yüksek teknolojili uzay aracı kaplamalarında kendilerine yer buluyor.
Daha Geniş Bir Döngüsel Ekonomi
Çin, sadece kömür atıklarını geri dönüştürmekle kalmayıp, inşaat malzemesi tedarikini tamamen elden geçirmek adına daha geniş bir döngüsel ekonomi modelini hedefliyor.
Çin, dünyadaki inşaat kumu ve çakılının neredeyse yarısını tüketiyor ve bu alışkanlık, hassas nehir ekosistemlerine ciddi şekilde zarar verdi. Doğal kumun kömür atığıyla ikame edilmesi, iki çevresel sorunu aynı anda çözüme kavuşturuyor.
Araştırmalar ayrıca, inşaat ve yıkım atıklarının geri dönüştürülmesinin, 2050 yılına kadar Çin’in agrega talebinin yarısını karşılayabileceğini gösteriyor.
Sektör baş döndürücü bir hızla büyüyor. Kömür madeni kaya atıklarını geri dönüştürme girişimleri 1950’lere kadar uzansa da, doğal kum kaynaklarının azalması ve Beijing’in ulusal karbon hedeflerini netleştirmesiyle birlikte 2010 yılından sonra ekonomik teşvikler yön değiştirdi.
Geçen yıl, Datong‘da dönüm noktası niteliğinde 10 milyon tonluk bir kullanım projesi hayata geçirildi.
Ancak stratejinin önünde bazı engeller de yok değil. Sektör uzmanları, kömür atığından elde edilen agregaların şu arena Çin’in yıllık tüketiminin yalnızca çok küçük bir kısmını oluşturduğu konusunda uyarıyor.
Malzemenin yapısal sınırlamaları nedeniyle, gökdelen sütunları veya büyük köprüler gibi yüksek mukavemet gerektiren ya da kritik yük taşıyan yapılarda kullanılması mümkün değil. Ağır metallerin gelecekteki konut duvarlarından sızmamasını güvence altına almak için sıkı toksisite testlerinin yapılması da zorunlu kılınıyor.
Söz konusu strateji; madencilik yan ürünlerinden lityum, galyum ve germanyum gibi kritik teknoloji metallerinin çıkarılması gibi mevcut fosil yakıt yükümlülüklerinden endüstriyel değer elde etme çabalarıyla eş zamanlı olarak yürütülüyor. Ayrıca, uygun fiyatlı tarımsal gübre üretmek amacıyla elektrik santrali emisyonlarının yakalanması da bu kapsamda yer alıyor.
Bu gelişme, toksik bir yükümlülüğü kelimenin tam anlamıyla birer yapı taşına dönüştürerek, sıfır atıklı bir geleceğin aslında mümkün olabileceğini gösteriyor.
Kaynak: https://interestingengineering.com/innovation/china-turns-to-recycled-coal-waste-to-meet-surging-demand-for-construction-sand
