Ay çevresindeki Artemis II test uçuşunda görev yapan dört astronot, Pazartesi günü saat 12:56 CDT’de (20:56 TSİ) Dünya’dan 248.655 mil (400.166 km) uzaklaşarak tarihe geçti. Bu mesafe, 1970 yılındaki Apollo 13 görevinin kırdığı en uzak insanlı uzay uçuşu rekorunu geride bıraktı. Orion uzay aracı en uzak noktasına ulaştığında, mürettebat eve dönmeden önce yaklaşık 252.756 mil (400.221 km) yol kat ederek yeni bir mesafe rekoru kıracak.
NASA’nın ilk insanlı Artemis programı görevinin altıncı gününde, NASA astronotları Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch ve CSA (Canadian Space Agency) astronotu Jeremy Hansen, Dünya’dan uzaklaştıkları bu yolculukta Ay’ın fotoğraflarını çekmeye devam etti.
NASA Genel Merkezi’ndeki Exploration Systems Development Mission Directorate’in başkan vekili Dr. Lori Glaze, “NASA olarak daha yükseğe ulaşmaya, daha uzağı keşfetmeye ve imkansızı başarmaya cesaret ediyoruz. Artemis II astronotlarımız Reid, Victor, Christina ve Jeremy bunu mükemmel bir şekilde somutlaştırıyor. Tüm insanlık için yeni sınırların haritasını çıkarıyorlar.” dedi. Glaze, bu özverinin sadece rekor kırmakla kalmayıp cesur bir gelecek için umutları arttırdığını belirtti. Söz konusu görev, Ay yüzeyinde kalıcı bir Ay üssü kurmak üzere oraya geri dönme sözünü taşıyor.
Orion uzay aracı, 1 Nisan’da Florida’daki Kennedy Space Center’dan bir SLS (Space Launch System) roketiyle fırlatılarak Ay yolculuğuna başladı. Ertesi gün Dünya yörüngesinden kurtulmak için bir dizi ateşleme gerçekleştiren araç, rotasını Ay’a çevirdi.
Tarihi başarının ardından mürettebat kısa ve duygusal mesajlar paylaştı. Orion içindeki CSA astronotu Jeremy Hansen şunları söyledi:
“İnsanların Dünya gezegeninden şimdiye kadar ulaştığı en uzak mesafeyi geçerken, bunu Integrity kabininden, insanlı uzay keşiflerindeki öncülerimizin olağanüstü çabalarını ve başarılarını onurlandırarak yapıyoruz. Doğa Ana bizi değer verdiğimiz her şeye geri çekmeden önce uzayın derinliklerine doğru yolculuğumuza devam edeceğiz ancak en önemlisi, bu rekorun uzun süre kalıcı olmaması için bu nesle ve bir sonrakine meydan okumayı seçiyoruz.”
Uçuş sırasında mürettebat, uzay uçuşu rekorunun yanı sıra Ay’daki iki krater için isim önerisinde bulundu. İlki, uzay araçlarının onuruna Integrity olarak adlandırıldı. İkincisi ise Wiseman’ın merhum eşi Carroll’ın adını taşıyor. Görev tamamlandıktan sonra isim önerileri, gök cisimlerinin isimlendirilmesini denetleyen International Astronomical Union’a resmi olarak sunulacak.
Ay’ın yanından geçtikleri sırada mürettebat, yüzeye 4.067 mil (6.546 km) kadar yaklaşacak. Astronotlar, Ay’ın öteki yüzünün bazı kısımlarını kendi gözleriyle gören ilk insanlar olacak. Son olarak, Ay Güneş’in önünden geçerken bir güneş tutulmasına şahitlik edecekler.
NASA, planlanan bir kesintide astronotlarla iletişimin yaklaşık 40 dakika boyunca kopmasını bekliyor. Bu kesinti, Ay’ın Deep Space Network aracılığıyla uzay aracı ile Dünya arasındaki sinyalleri engellemesiyle yaşanacak. Orion Ay’ın arkasından tekrar çıktığında, Houston’daki Johnson Space Center bünyesinde bulunan Mission Control Center ile hızla yeniden temas kurması öngörülüyor.
Ay geçişi sırasında bir kamera filosu, insanların daha önce doğrudan görmediği özellikler de dahil olmak üzere Ay’ın görüntülerini kaydedecek. Astronotlar, yüzeyin yüksek çözünürlüklü fotoğraflarını çekmek için çeşitli dijital el kameraları kullanacak. Artemis II, farklı aydınlatma ve dokulara sahip Ay yüzeyini gözlemleyen dört çift göz sayesinde astronotlara veri toplama fırsatı sunuyor.
Test uçuşundan elde edilen fotoğraflar, videolar, telemetri verileri ve iletişim bilgileri, kurumun Ay üssü geliştirme sürecine başlarken gelecekteki Artemis görevlerine kaynak sağlayacak.
Artemis II astronotları görevlerinin yarısından fazlasını tamamladı. Mürettebatın 10 Nisan Cuma günü saat 20:07 EDT’de (03:07 TSİ yani ertesi gün) San Diego açıklarına iniş yapması planlanıyor. İnişin ardından kurtarma ekipleri astronotları helikopterlerle alarak USS John P. Murtha gemisine ulaştıracak. Astronotlar gemideki revirde uçuş sonrası tıbbi kontrollerden geçtikten sonra karaya çıkacak ve NASA Johnson’a gidecek uçağa binecekler.
NASA, Artemis programı kapsamında bilimsel keşifler ve ekonomik faydalar için Ay’ın daha fazlasını keşfedecek. Bu görevler, Mars’a yapılacak ilk insanlı uçuşlar için bir temel oluşturacak.
Kaynak: https://www.nasa.gov/news-release/nasas-artemis-ii-crew-eclipses-record-for-farthest-human-spaceflight/
