İtfaiye ekipleri, alevler içindeki binalara girme gibi göz korkutucu görevlerde yakında güçlü bir müttefike kavuşuyor: Alevlerin ısısına göğüs geren ve durumu değerlendirmeye yardımcı olan görsel verileri aktaran özel insansız hava araçları.
İsviçre Federal Malzeme Bilimi ve Teknolojisi Laboratuvarları’nın Dübendorf’taki araştırma enstitüsünde yıllardır yürütülen çalışmalar, FireDrone adlı sistemi doğurdu. Söz konusu prototip, 2023 yılında 200 santigrat dereceye kadar ulaşan aşırı sıcaklıklarda başarıyla görev yaptı. Kaydedilen gelişme, geleneksel hava araçlarının dayanabildiği 40 derecelik sınırla kıyaslandığında devasa bir sıçrama teşkil ediyor.
Elde edilen başarı, aracın elektronik aksamını yalıtkan bir katman halinde çevreleyen, hava ceplerine sahip ultra hafif ve gözenekli bir jel ile ısıya dayanıklı plastik kullanımına dayanıyor. Araştırma ekibi, o tarihten itibaren yalıtım tabakasını güncelleyerek cam elyaf takviyeli kompozit yapıdan, her türlü şekle dökülebilen saf poliimid aerojele geçiş yaptı. Böylece hava aracının tüm elektronik bileşenleri tek bir koruyucu parça ile kaplanabiliyor.
Ek olarak, uzaktan kumandalı hava aracı artık iç aksamı denetleyen ve aşırı ısınmayı önlemek adına aktif soğutma sistemini devreye alan bir sıcaklık yönetim sistemine sahip. İlgili teknoloji, sistemin 200 derecelik ısıya tek seferde yaklaşık 10 dakika boyunca direnmesini mümkün kılıyor. FireDrone, yüksek çözünürlüklü termal görüntüleri gerçek zamanlı olarak geniş bir ekrana aktaran kameralar ve sensörlerle donatıldı.
Uçuş kabiliyetleri, binalar, tüneller veya endüstriyel tesisler gibi kapalı mekanlarda manevra yapabilecek şekilde optimize edildi. Küresel konumlama sistemi (GPS) olmadan da çalışabilen pilot yardım ve yer belirleme sistemleri, araca mezkûr operasyonlarda destek sağlıyor.
Seçilen ekipmanın en belirgin kullanım alanı yanan binalardaki insanları kurtarmak olsa da soğuması günler süren fırınlar veya kimyasal rafinerilerdeki endüstriyel yangınlarla mücadelede de büyük kolaylık sağlayacak. Bu gelişme, sadece tesislerdeki hasarı azaltmakla kalmayacak, aynı zamanda itfaiyecilerin üstlendiği hayati riskleri de en aza indirecek.
İnsansız araçlar, apartman veya kapalı otopark gibi karmaşık yapılara ekiplerden önce girerek duman bulutlarının arasından içeride neler olup bittiğine dair net bir bakış sunuyor. Bu imkan, olaylara daha hızlı müdahale edilmesine, ekiplerin tehlikeli maddelere daha az maruz kalmasına ve ölümcül patlama risklerinin azalmasına yardımcı oluyor.
Söz konusu konsept, son birkaç yıl içinde bir araştırma projesinden ticarileşme aşamasındaki bir ürüne dönüştü. Aynı adı taşıyan firma, FireDrone’un bir eğitim sahasında ve bir İsviçre çimento fabrikasında kapsamlı testlerden geçtiğini belirtiyor. Cihaz, yangın kaynaklı gazları tespit eden ve dış sıcaklığı ölçen ek sensörlerle donatılabilecek şekilde tasarlandı. Ayrıca uçuş sonrası iniş yapılabilecek ve bir sonraki görev için hazırlık yapılabilecek, ısı yalıtımlı taşınabilir bir bakım istasyonu tarafından da desteklenecek.
Firma, anılan istasyonu itfaiye araçlarına entegre etme yolları üzerinde çalışırken bir yandan da verilerden derinlemesine raporlar üreten bir yazılım geliştiriyor. Bahsi geçen yenilikler, yangınla mücadeleyi yakın gelecekte çok daha güvenli ve öngörülebilir hale getirmeyi vaat ediyor.
Kaynak: https://newatlas.com/drones/firedrone-extreme-heat-resistance-firefighting-empa/
