Çin, devlet medyasının haberine göre ülkenin uzay programı açısından büyük bir dönüm noktası kaydederek yeniden kullanılabilir bir roketi ilk kez başarıyla indirdi.
China Aerospace Science and Technology Corporation, Long March 10B roketinin cuma günü yerel saatle 12.15’te (TSİ 07.15) güney Çin’deki Hainan‘dan havalandığını bildirdi.
Roketin üst aşamasından ayrıldıktan yaklaşık altı dakika sonra, itici roket (booster) Dünya’ya dikey olarak döndü ve yüzen bir platformun üzerinde kurtarıldı.
Bu gelişme, Elon Musk‘ın SpaceX şirketi ve Amazon kurucusu Jeff Bezos‘a ait Blue Origin‘in başarılı inişlerinin ardından Çin’in, ABD’nin yeniden kullanılabilir roketlerdeki liderliğine meydan okuyabileceğini gösteriyor.
Roketler yükselme sırasında farklı bölümlerinin ayrılması ve imha edilmesi nedeniyle genellikle tek kullanımlık kabul ediliyor. Bu durum uzay aracı fırlatmayı oldukça pahalı hale getiriyor.
Bir roketin genellikle en değerli parçası kabul edilen itici roketlerin yeniden kullanılmasıyla, uydu fırlatma ve uzay keşif maliyetleri önemli ölçüde düşürülebiliyor.
SpaceX, Aralık 2015‘te bir yörünge uçuşundan yeniden kullanılabilir Falcon 9 roketini ilk kez indirdi. Bunu Kasım 2025‘te Blue Origin‘in New Glenn roketi takip etti.
Falcon 9 artık yılda yaklaşık 150 kez fırlatılıyor ve güçlendiricileri onlarca kez yeniden kullanılabiliyor.
Çin, yeniden kullanılabilir roket kurtarma konusundaki ilk denemesini şubat ayında Long March 10A roketiyle yaptı. Roket, kontrollü bir iniş gerçekleştirerek bir kurtarma platformunun yanına suya indi.
Alçak Dünya yörüngesine en az 16 metrik ton faydalı yük taşıyabilen Long March 10B, SpaceX‘in Falcon 9 roketiyle kıyaslanıyor fakat Falcon 9‘un aksine Long March 10B, bir kara platformuna veya otonom gemiye otonom olarak inmiyor. Bunun yerine roketin üzerindeki “iniş kancaları”, yüzen platforma bağlı bir ağı yakalıyor.
Haberin ardından Çinli uzay şirketlerinin hisseleri fırladı. China Spacesat ve China Satellite Communications hisseleri, ülkenin finans piyasası düzenlemelerinin izin verdiği günlük üst sınır olan %10 oranında yükseldi.
Kaynak: https://www.bbc.com/news/articles/cm2rmmx86pdo
