SpaceX, üçüncü nesil Starship roket sisteminin ilk fırlatmasını Teksas‘taki Starbase merkezinden gerçekleştirecekken kalkıştan hemen önce iptal etti. Şirketin cuma günü yeni bir deneme yapması bekleniyor.
Fırlatma SpaceX için kritik öneme sahip. Bunun nedeni yalnızca yükseltilmiş Starship V3 donanımının ilk gerçek testi olması değil; aynı zamanda şirketin finansal açıdan önemli bir dönemece girmesi. Kısa süre önce halka arz (IPO) başvurusunda bulunan şirketin birkaç hafta içinde borsaya açılması bekleniyor. Bu durum, SpaceX üzerinde yeni nesil roket programının somut bir ilerleme kaydettiğini kanıtlama baskısı yaratıyor.
Starship‘in 12. görevi olan bu fırlatma, şirketin Ekim 2025’teki son denemesinden bu yana gerçekleşen ilk uçuş olacak. SpaceX, aradaki ayları bazı sorunlarla karşılaşan üçüncü Starship versiyonunu geliştirmek ve test etmekle geçirdi. Örneğin kasım ayında, ilk V3 güçlendiricilerinden biri test sırasında patladı.
Şirket, perşembe günkü kalkışı birkaç kez erteledi ve sonunda roketi, o gün için belirlenen fırlatma süresinin sonlarına doğru uzaya göndermeye çalıştı. Starship ve devasa roket güçlendiricisi tamamen yakıtla dolduruldu, geri sayım T-40 saniyenin altına kadar indi ancak çeşitli roket ve fırlatma rampası sistemlerinde yaşanan sorunlar nedeniyle şirket geri sayımı defalarca başa sardı.
SpaceX CEO’su Elon Musk, X platformunda yaptığı bir paylaşımda, “Fırlatma kulesinin kolunu yerinde tutan hidrolik pim geri çekilmedi.” dedi ve sorunun “gece çözülebilmesi” durumunda şirketin cuma günü ABD saatiyle 17.30’da (Türkiye’de Cumartesi günü 01:30) fırlatmayı yeniden deneyeceğini ekledi.
Starship‘in bu yeni versiyonu, hem araç tasarımında hem de şirketin fırlatma rampası altyapısının çalışma şeklinde büyük bir yeniliği temsil ediyor. En büyük değişikliklerden biri, daha sade bir tasarımla daha fazla itiş gücü sunan SpaceX‘in üçüncü nesil Raptor motorlarında gerçekleşti. Üçüncü nesil Starship güçlendiricisinin fırlatma kulesi tarafından yakalanmasının daha kolay olması hedefleniyor ve bu versiyonda bir adet daha az ızgara kanatçık bulunuyor.
SpaceX, Starship‘in bu versiyonunu daha güvenilir kılmak amacıyla bir dizi değişiklik de yaptı. Örneğin yeni tasarımın, önceki birçok Starship test uçuşunda sorun yaratan, sızan yakıtın üst aşamanın belirli bölümlerinde birikmesini önlemesi bekleniyor. Hedef, tıpkı şirketin emektar roketi Falcon 9 gibi tüm aracın tamamen yeniden kullanılabilir hale gelmesini sağlamak.
Söz konusu uçuş, planlandığı gibi gitse bile SpaceX‘in Starship V3‘ü kanıtlamak için belirlediği tüm hedeflere ulaşmasını sağlamayacak. Şirket bu denemede güçlendiriciyi veya Starship aracının kendisini geri getirmeyi hedeflemiyor. Her ikisinin de suya “yumuşak iniş” yapması planlanıyor; güçlendirici Atlantik Okyanusu‘na, Starship ise Hint Okyanusu‘na inecek. Ayrıca Starship gerçek bir Dünya yörüngesinde uçmayacak. Bu da SpaceX‘in bu devasa roketin üst aşamasının ticari yük taşıyabildiğini kanıtlamak için bir veya iki görev daha beklemesi gerekeceği anlamına geliyor.
SpaceX‘in Starship V3‘ün güvenilir bir fırlatma sistemi olmasına büyük ölçüde ihtiyacı var çünkü şirket, halka açık IPO belgesine göre geçen yıl 11 milyar dolar gelir getiren Starlink‘e devasa bir yatırım yaptı. SpaceX, önceki fırlatmalarda Starship‘in yükseltilmiş Starlink uydularının maket versiyonlarını yörüngeye yerleştirme yeteneğini gösterdi fakat yeni roket sistemiyle henüz uzaya çalışan aktif bir yük fırlatmadı.
Kaynak: https://techcrunch.com/2026/05/21/spacex-scrubs-first-starship-v3-launch-just-before-liftoff/
