Nvidia, yeni Earth-2 hava tahmini modellerini piyasaya sürdü.
Yeni yapay zeka modelleri, hava tahminlerini hem daha hızlı hem de daha isabetli hale getirmeyi vadediyor. Nvidia, özellikle Earth-2 Orta Menzil modelinin, Google DeepMind tarafından geliştirilen GenCast yapay zeka modelini 70’ten fazla değişkende geride bıraktığını öne sürüyor. Google’ın 2024 yılının Aralık ayında yayımladığı GenCast, 15 güne kadar tahmin üretebilen mevcut modellerden zaten çok daha isabetli sonuçlar sunuyordu.
Şirket, yeni araçlarını Pazartesi günü Houston’da düzenlenen Amerikan Meteoroloji Derneği (American Meteorological Society) toplantısında tanıttı. Nvidia İklim Simülasyonu Direktörü Mike Pritchard, toplantı öncesinde gazetecilere yaptığı açıklamada, “Felsefi ve bilimsel açıdan, aslında basitliğe bir dönüş yaşıyoruz.” ifadelerini kullandı. Pritchard, “Özel olarak şekillendirilmiş niş yapay zeka mimarilerinden uzaklaşıyor ve basit, ölçeklenebilir transformatör mimarilerinin geleceğine yöneliyoruz.” dedi.
Geleneksel olarak hava tahminlerinin büyük bölümü, gerçek dünyada gözlemlenen fizik yasalarının simülasyonlarına dayanıyor. Yapay zeka modelleri ise bu alana görece yeni dahil olan araçlar arasında yer alıyor. Earth-2 Orta Menzil modeli, Atlas adı verilen yeni bir Nvidia mimarisi üzerine inşa edildi ve şirket bu mimari hakkında daha fazla ayrıntıyı Pazartesi günü paylaşacağını belirtti.
Nvidia’nın Earth-2 paketi, Orta Menzil modelinin yanı sıra bir Anlık Tahmin modeli ve bir Küresel Veri Asimilasyon modeli de içeriyor. Anlık Tahmin sistemi, sıfır ile altı saat arasındaki kısa vadeli öngörüler üretiyor ve meteorologların fırtınaların ile diğer tehlikeli hava olaylarının etkilerini değerlendirmesine yardımcı olmayı amaçlıyor.
Pritchard, “Bu model, bölgeye özgü fizik çıktıları yerine doğrudan küresel ölçekte erişilebilen jeostatik uydu gözlemleriyle eğitildiği için, iyi uydu kapsamasına sahip dünyanın her yerinde uygulanabilir.” dedi. Söz konusu yaklaşımın, eyaletler ve daha küçük ülkelerin hükümetlerinin şiddetli hava sistemlerinin kendi bölgelerini nasıl etkileyebileceğini daha iyi anlamasına katkı sağlaması bekleniyor.
Küresel Veri Asimilasyon modeli ise hava istasyonları ve balonlar gibi kaynaklardan gelen verileri kullanarak dünya genelindeki binlerce noktada hava koşullarına ilişkin sürekli anlık görüntüler oluşturuyor. Görüntüler, hava tahmini modelleri için başlangıç noktası işlevi görüyor.
Geleneksel yöntemlerde bu anlık görüntülerin hazırlanması, tahmin sürecine geçilmeden önce çok yüksek düzeyde bilgi işlem gücü gerektiriyordu. Pritchard, “Geleneksel hava tahminlerinde toplam süper bilgisayar yükünün yaklaşık yüzde ellisi yalnızca veri asimilasyonuna gidiyor.” dedi. Pritchard, “Bu model ise aynı süreci süper bilgisayarlar yerine ekran kartları üzerinde dakikalar içinde tamamlayabiliyor.” diye ekledi.
Yeni üç model, yüksek çözünürlüklü tahminleri hızlı biçimde üretmek için kaba ölçekli öngörüleri kullanan CorrDiff ile sıcaklık, rüzgar ve nem gibi tekil değişkenleri modelleyen FourCastNet 3 adlı iki mevcut modele katılıyor. Pritchard, yeni sistemlerin, geçmişte pahalı süper bilgisayar kaynaklarına erişimi olan zengin ülkeler ve büyük şirketlerle sınırlı kalan güçlü hava tahmini araçlarını daha geniş bir kullanıcı kitlesine ulaştıracağını belirtti.
Bazı araçların halihazırda kullanımda olduğu da biliniyor. Örneğin, İsrail ve Tayvan’daki meteorologlar Earth-2 CorrDiff modelini kullanırken, The Weather Company ve Total Energies firmaları Anlık Tahmin sistemini değerlendiriyor.
Kaynak: https://techcrunch.com/2026/01/26/nvidias-new-ai-weather-models-probably-saw-this-storm-coming-weeks-ago/
