Yıldız Teknik Üniversitesi bünyesindeki Cosmos ekibi, Türkçe düşünme yeteneğine sahip yerli YZ modeli Cosmos T1’i geliştirdi. Google tarafından geliştirilen ve kendisinden üç kat büyük olan modellere meydan okuyan T1, Meta’nın sistemlerini de performans testlerinde geride bırakıyor. Yerel bilgisayarlara kurulabilen bu model, veri güvenliği riskini ortadan kaldırarak kullanıcıya tam özgürlük sunuyor.
Prof. Dr. Mehmet Fatih Amasyalı liderliğindeki akademisyenler, Cosmos T1’in matematiksel akıl yürütme becerisini Türkçe GSM8K veri setiyle test etti. Model, zincirleme akıl yürütme (chain-of-thought reasoning) yöntemi sayesinde karmaşık problemleri adım adım çözerek %77,41 doğruluk oranına ulaştı.
Parametre Verimliliğinde Devleri Geride Bıraktı
9 milyar parametreli Turkish-Gemma-9b-T1, test sonuçlarıyla teknoloji devlerini gölgede bıraktı. Aynı sınavda Google Gemma-2-9B %63,10 başarı sağlarken, kendisinden yaklaşık sekiz kat büyük olan 70 milyar parametreli Llama-3.1-70B modeli %66,13 seviyesinde kaldı.
Bu veriler, yerli modelin parametre verimliliği konusunda ne kadar ileri gittiğini gösteriyor. Sistem, dünya çapındaki geliştiriciler için Hugging Face platformunda açık ağırlıklı olarak erişime açıldı.
Veri Güvenliği için Yerel Çözüm İmkanı
Prof. Dr. Amasyalı, Cosmos T1’in diğer modellerden farklı bir mantıkla çalıştığını belirterek şunları söylüyor:
“T1, düşünce sürecini Türkçe olarak yansıtıyor ve yanıtın arka planda nasıl oluştuğunu adım adım görmemizi sağlıyor. Sağlık ve savunma sanayi gibi kritik sektörler, verilerini dışarıdaki firmalarla paylaşmak istemiyor. Modellerimizi açık ağırlıklı yayınladığımız için kurumlar bunları kendi bilgisayarlarına kurup on-premise çözümlerle güvenle kullanabiliyor.”
Geliştirme ve Türkçe iyileştirme maliyetlerini TÜBİTAK projeleriyle karşıladıklarını ifade eden Amasyalı, firmaların bu gelişmiş altyapıyı kendi iş süreçlerine hiçbir ücret ödemeden dahil edebileceğini vurguluyor.
Önce Düşünüyor Sonra Cevap Veriyor
Cosmos T1, Google Gemma 2 modelinin üzerine inşa edilmesine rağmen, eklenen düşünme özelliğiyle orijinal yapıdan ayrılıyor. Amasyalı, bu farkı şu sözlerle özetliyor:
“Gemma 2 doğrudan cevap veren bir sistemken, Cosmos T1 önce bir düşünce süreci işletiyor, ardından yanıt üretiyor. Bu yöntem performansı ciddi oranda artırıyor. Sağlam bir eğitimle modeli düşünen bir yapıya kavuşturduk. Bu sayede kendisinden çok daha büyük modellerle rekabet edebiliyor. TÜBİTAK desteği ve güçlü bir motivasyonla yerli imkanların neler başarabileceğini kanıtladık.”
Kaynak: https://www.iha.com.tr/istanbul-haberleri/yerli-yapay-zeka-cosmos-t1-kendisinden-uc-kat-buyuk-modellerle-yarisiyor-377902217
