ABD, hassas güdümlü füzeler taşımak ve fırlatmak üzere tasarlanan yeni bir insansız hava aracında (İHA) önemli bir aşama kaydetti. DARPA tarafından 2021’de başlatılan ve LongShot adıyla bilinen projede, tasarım çalışmaları için General Atomics Aeronautical Systems ile anlaşıldı.
Artık X-68A olarak adlandırılan bu araç, savaş veya bombardıman uçaklarından fırlatılmak üzere geliştirildi. Uçak, mürettebatlı platformlar güvenli mesafede beklerken bağımsız bir şekilde uçarak füzeleri ateşliyor. Füze taşıyan bu İHA’nın uçuş testlerinin yıl sonundan önce başlaması bekleniyor. DARPA yaptığı açıklamada; “Tam ölçekli rüzgar tüneli testleri, paraşütle geri kazanım ve silah bırakma sistemlerinin başarıyla denenmesi gibi son başarılar, bu yeni nesil kabiliyetin geliştirilmesinde önemli bir ilerlemeyi temsil ediyor.” dedi.
İnsansız Füze Platformu
LongShot programı, kendi havadan havaya füzelerini ateşleyebilen ve uçaktan fırlatılan insansız bir araç sunarak hava muharebe görevlerini yeniden şekillendirmeyi amaçlıyor. Geleneksel savaş uçaklarının düşman uçağına yaklaşması yerine sistem büyük bir mürettebatlı platformdan bırakılıyor, ana kuvvetin önünde uçuyor ve hedeflere bağımsız müdahale ediyor.
Bu konsept, pilotlu uçakların tehlikeli hava sahasından uzakta kalmasını sağlarken saldırı menzilini de artırıyor. DARPA’ya göre sistem, pilotları doğrudan tehlikeye atmadan füze fırlatma kapasitesini ileri taşıyarak, yüksek tehdit içeren ortamlarda hayatta kalma oranını ve görev etkinliğini yükseltiyor.

LongShot tasarımı, herhangi bir ana platforma bağımlı değil; yani farklı uçak türlerine entegre edilebiliyor. Savaş veya bombardıman uçaklarında taşınabildiği gibi, nakliye uçaklarından paletli mühimmat olarak da fırlatılabiliyor. Program yöneticisi Albay John Casey; “LongShot, önemli teknik riskleri azaltıyor ve insansız platformlardan hava muharebe menzilini artırmak için askeri hizmetlere uygulanabilir bir yol sunuyor.” ifadesini kullandı.
F-15 Fırlatması Planlanıyor
Lockheed Martin ve Northrop Grumman ile birlikte 2020’de ilk sözleşmeleri alan General Atomics Aeronautical Systems arasından, tasarımın geliştirilmesi için 2023’te General Atomics seçildi. The War Zone (TWZ) haberine göre, program başlangıçta ilk uçuşu 2023 sonuna kadar hedeflese de güncel amaç, uçuş testlerine 2026 yılı bitmeden başlamak yönünde.
X-68A adını alan araç, uzun gövdesi, sivri burnu, ters ok açılı arka kanatları ve fırlatmadan sonra açılan küçük ön kanatçıklarıyla bir seyir füzesine benziyor. Ayrıca ters V kuyruk yapısına sahip. Gücünü Williams WJ38-15 turbojet motorundan alıyor. TWZ’nin aktardığına göre Taurus KEPD 350 füzesinde de kullanılan bu motor, aracın Mach 0.95 civarında yüksek ses altı hıza sahip olduğunu gösteriyor.
Eğitim ve testler için paraşütle geri kazanım planlanıyor fakat bu özellik muharebe için düşünülmüyor. İlk uçuş testleri, ağır mühimmat taşıma kapasitesiyle bilinen bir F-15 Eagle uçağından fırlatılarak yapılacak. X-68A ayrıca Rapid Dragon sistemi kullanılarak kargo uçaklarından da bırakılabiliyor.
DARPA’ya göre, yer ve entegrasyon testleri devam eden program, 2026 sonuna kadar bir uçuş testi kampanyası hedefliyor. Gelecek denemelerde aracın fırlatma güvenliği, uçuşa elverişliliği ve alt mühimmatı güvenli bir şekilde bırakma yeteneği değerlendirilecek.
Söz konusu adımlar, sistem performansını doğrulamayı ve operasyonlara güvenli entegrasyonu sağlamayı amaçlıyor.
Kaynak: https://interestingengineering.com/military/longshot-us-missile-carrying-drone-advances
